محافظت از پوست در طب سنتی ایرانی

تأثیر فصل تابستان بر پوست از دیدگاه طب سنتی ایرانیدکتر پرویزی با تأکید بر اهمیت شناخت مزاج فصل تابستان گفت: تابستان دارای مزاج گرم و خشک است که افزایش حرارت و کاهش رطوبت طبیعی بدن، می‌تواند باعث التهاب، خشکی، خارش و بروز بثورات پوستی به‌خصوص در افرادی که مزاج گرم و خشک دارند یا پوست آن‌ها تحریک‌پذیرتر شود.

اصول تغذیه‌ای محافظت از پوست در تابستان

این متخصص طب ایرانی، اصلاح تغذیه در تابستان را یکی از مهم‌ترین راهکارهای پیشگیرانه طب سنتی ایرانی در مراقبت از پوست دانست و افزود: بهتر است مصرف غذاهایی با طبیعت گرم و خشک مانند غذاهای سرخ‌کردنی، فست‌فودها، خوراک‌های تند و پرادویه، سیر، پیاز داغ و گوشت‌ها به دلیل افزایش حرارت داخلی بدن و تضعیف عملکرد اعضای داخلی در این فصل محدود شود.

وی همچنین توصیه کرد: لازم است از مصرف نوشیدنی‌های گرم یا تحریک‌کننده مانند قهوه، چای پررنگ، نوشیدنی‌های شیرین صنعتی و نوشابه‌ها در تابستان پرهیز کنیم.

پرویزی مصرف غذاها و نوشیدنی‌های با طبیعت سرد و تر را مفید دانست و افزود: آش کدو، سوپ جو با گشنیز و کاسنی، آش ماست، آش غوره، آش سماق، خورش‌های سبک گیاهی، ماست و خیار، آب‌دوغ خیار و سالادهایی با کاهو، خیار، گوجه‌فرنگی، لیمو و کمی سرکه از جمله غذاهایی است که مصرف آن در این فصل توصیه می‌شود.

وی همچنین شربت‌های سنتی مانند سکنجبین رقیق‌شده با خیار، شربت لیمو، عرق کاسنی، شاه‌تره، آویشن، خارشتر، شربت عناب و شربت بنفشه را برای تنظیم دمای داخلی بدن و مراقبت از پوست مفید برشمرد.

این متخصص طب ایرانی با اشاره به خاصیت ضدالتهابی نشاسته گفت: مصرف غذاهای مشتق از نشاسته، مانند فرنی و فالوده، برای تابستان مناسب است.

پرویزی مصرف سبزی و صیفی‌جات با طبع سرد و مرطوب مانند خیار، کاهو، کدو، گوجه‌فرنگی، اسفناج، ریحان، خرفه، کاسنی و گشنیز را برای خنک‌کردن بدن و کاهش التهاب پوست مفید دانست.

وی در خصوص مصرف میوه‌ها نیز گفت: مصرف میوه‌هایی مانند هندوانه، خربزه، شاه‌توت، آلبالو، انار میخوش و انگور در حد اعتدال به ویژه در بین دو وعده غذا یا صبح زود مفید است، اما زیاده روی در مصرف این میوه‌ها ممکن است در برخی افراد موجب یبوست شود که سلامت پوست را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

تدابیر رفتاری و سبک زندگی

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز پرهیز از قرارگیری مستقیم در معرض نور آفتاب به‌ویژه بین ساعت ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر را از مهم‌ترین نکات محافظتی پوست در تابستان دانست و توصیه کرد: پوشیدن لباس‌های نخی، سبک و رنگ روشن، استفاده از کلاه لبه‌دار، سایه‌بان طبیعی یا چتر و اجتناب از فعالیت فیزیکی شدید در هوای گرم از آسیب به پوست جلوگیری می‌کند.

پرویزی افزود: استفاده از کرم ضد آفتاب با پایه گیاهی یا معدنی که فاقد مواد شیمیایی تحریک‌کننده باشد، برای همه افراد به ویژه بیماران پوستی ضروری است.

وی همچنین توصیه کرد: هوای خانه یا ماشین بهتر است با هوای طبیعی یا کولر آبی ملایم تهویه کرد؛ همچنین با توجه به اینکه کولر گازی، هوای محیط را خشک می‌کند، از دستگاه بخور سرد یا شست‌وشوی صورت با گلاب استفاده شود.

پرویزی بهترین زمان ورزش در تابستان را اوایل صبح و شب دانست و افزود: بهتر است مدت زمان ورزش در این فصل کاهش یافته و فعالیت‌های سبک مانند پیاده‌روی یا نرمش ملایم، در ساعت‌های خنک‌تر انجام شود.

نکات مهم درباره استحمام

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز در مورد استحمام صحیح در فصل تابستان گفت: توصیه می‌شود که افراد در فصل تابستان با آب ولرم استحمام کنند نه آب داغ و یا بسیار سرد، چراکه آب ولرم باعث باز شدن منافذ پوست، پاکسازی و آرامش پوست می‌شود.

وی افزود: استحمام با آب سرد ممکن است موجب گرفتگی عضلات و کاهش جریان خون شود و بهتر است به جای استفاده از صابون‌های قلیایی، از شوینده‌های طبیعی مانند صابون‌های گیاهی ختمی، بابونه یا سدر استفاده کرد.

پرویزی یادآور شد: پس از استحمام، مالیدن روغن‌هایی با طبع معتدل و رطوبت‌بخش مانند روغن بنفشه در پایه بادام، روغن زیتون ملایم، روغن کدو یا روغن گل سرخ به حفظ رطوبت طبیعی پوست و جلوگیری از خشکی و ترک‌خوردگی کمک می‌کند.