باغ گلشن طبس در مسیر مرمت و بازسازی

رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان طبس افزود: در این مرحله، اقدامات مهمی از جمله جمع‌آوری آجر فرش‌های فرسوده راهروها، انجام زیرسازی مناسب، اجرای سیستم روشنایی و آجر فرش مجدد در دستور کار قرار دارد.

وی با اشاره به موقعیت ویژه باغ گلشن گفت: در میان دو دشت تفتیده لوت و کویر، نگینی درخشان بر دل سرزمین خورشید و آفتاب نقش بسته است؛ شاهکاری که با وجود فشارهای زمان و فرسودگی، با ذوق و هنر معماران ایرانی جانی دوباره یافته است.

عرب ادامه داد: باغ گلشن که در محله‌ای به همین نام واقع شده و بیش از ۲۷۰ سال قدمت دارد، یکی از نادرترین باغ‌های ایرانی است که آب دائمی در آن جریان دارد.

وی افزود: طراحی این باغ برگرفته از نمونه چهار باغ و الهام گرفته از آیات قرآنی درباره بهشت است. دو نهر آب روان و دائمی در آن جریان داشته و متعلق به دوره‌های افشاریه و زندیه است.

رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان طبس افزود: این باغ توسط میرحسن خان، سومین حاکم طبس از سلسله خوانین منصوب شده توسط نادرشاه در سال ۱۲۱۸ هجری قمری ساخته شده است.

رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان طبس گفت: ویژگی‌های باغ گلشن، از جمله جریان دائمی آب و معماری منحصر به فرد آن، باعث شده تا در سال ۲۰۰۸ وب‌سایت انگلیسی دیلی تلگراف این باغ را در فهرست ۵۰ باغ زیبای جهان قرار دهد.

عرب ادامه داد: «پنه‌لوپه هابهوس»، نویسنده بریتانیایی و کارشناس باغ‌های ایرانی، این باغ را «بهشتی روی زمین» توصیف کرده و ارزش دیدن آن را برابر با هفت ساعت رانندگی در دل کویر دانسته است.

وی اظهار کرد: همسر آندره گدار، معمار فرانسوی مشهور، درباره باغ گفته است که «در این باغ حوضی بزرگ با فواره‌های متعدد وجود دارد که آب را مانند تحفه‌ای به آسمان می‌فرستد.»

وی به جزئیات معماری باغ نیز اشاره کرد و گفت: طرح باغ برگرفته از معماری اصیل باغ‌های ایرانی است که جریان دائمی آب نقش مهمی در طراحی و تقسیم‌بندی فضاها دارد. خطوط اصلی باغ شامل دو خیابان عمود بر هم است که باغ را به چهار مربع بزرگ تقسیم می‌کند و هر مربع نیز به چهار مربع کوچک‌تر تفکیک شده که هر کدام به کاشت گونه‌ای از درختان اختصاص یافته است. تنوع گونه‌های گیاهی باغ گلشن در نوع خود بی‌نظیر است.

عرب ادامه داد: آب ورودی باغ که به نهرین معروف است، از ورودی شرقی وارد فضای بخش آب (بخشو) می‌شود و به دو قسمت مساوی تقسیم شده و در طول باغ جریان می‌یابد.

رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان طبس افزود: در مرکز باغ استخر بزرگی قرار دارد که جریان پلکانی آب از دو طرف آن عبور می‌کند و بخشی از آب وارد حوض شده، فواره‌های طبیعی آن را به حرکت درآورده و فضایی دلنشین و چشم‌نواز خلق می‌کند.

رئیس اداره میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی شهرستان طبس همچنین به اقدامات مرمتی صورت گرفته اشاره کرد و گفت: روشنایی و بهسازی معابر اصلی باغ تقریباً به پایان رسیده اما فضاهای خارج از محورهای اصلی با مشکلاتی نظیر ضعف روشنایی، کف‌سازی نامناسب و آسیب‌های ناشی از آفات و فضای سبز مواجه است.

وی ادامه داد: شهرداری به‌طور موقت با نصب پروژکتور این مشکل روشنایی را تا حدی مرتفع کرده است.

عرب در پایان تأکید کرد: باغ گلشن با شماره ۱۳۱۰ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و یکی از مهم‌ترین باغ‌های ایران محسوب می‌شود.